Guddiga Xuquuqda Insaanka Itoobiya (EHRC) rubuca 4-aad ee sannad-miisaaniyadeedka 2018, wuxuu magaalooyin kala duwan oo dalka ah tababarro isdaba-joog ah oo ku saabsan xuquuqda insaanka siiyay xubnaha booliiska, xeer-ilaaliyeyaasha, garsoorayaasha, booliiska asluubta, iyo sidoo kale hoggaamiyeyaasha diinta iyo odayaasha dhaqanka. Tababarradan ayaa inta badan diiradda saarayay caddaaladda ku-meel-gaarka ah, la dhaqanka dadka la tuhunsan yahay iyo maxaabiista, iyo sidoo kale xuquuqda carruurta.

Tababarradii la siiyay xubnaha booliiska iyo booliiska asluubta mudadii rubucaas ahayd, waxaa ka mid ahaa tababar lagu qabtay magaalooyinka Mekelle, Roobe, iyo Sodo, kaas oo la siiyay xubno booliis ah iyo hawl-wadeenno ka kala yimid deegaanno kala duwan, waxaana lagu barayay ixtiraamka xuquuqda dadka sharciga u xiran iyo mabaadi’da adeegsiga awoodda. Sidoo kale, waxaa tababar kor loogu qaadayo xirfadaha iyo awoodda la siiyay booliiska asluubta iyo hawl-wadeenno ka kala yimid magaalooyinka Mekelle iyo Jimma, kaas oo ku saabsanaa ilaalinta xuquuqda insaanka iyo sharafta maxaabiista.


Marka laga eego dhinaca ilaalinta xuquuqda carruurta ee nidaamka caddaaladda dhexdiisa, waxaa tababar ballaaran magaalada Bishoftu lagu siiyay xeer-ilaaliyeyaal cusub oo ka kala yimid degmooyinka Addis Ababa. Tababarku wuxuu ujeedkiisu ahaa in la abuuro awood fulineed oo ku saabsan bixinta caddaaladda iyo ilaalinta xuquuqda carruurta ka yar 18 sano ee mara nidaamyada dembiyada iyo madaniga. Tababarkan, xubno ka socda Maxkamadda Sare oo khibrad iyo aqoon dheer u leh geeddi-socodka caddaaladda carruurta ayaa si weyn uga qayb-qaatay guusha tababarka. Dhanka kale, madal lagu qabtay magaalada Bonga oo loo sameeyay garsoorayaal ka kala yimid Deegaanka Shucuubta Koonfur-Galbeed Itoobiya, ayaa garsoorayaashu waxay ku heleen tababar awood siinaya inay hirgeliyaan heshiisyada caalamiga ah iyo kuwa qaaradeed ee xuquuqda insaanka hababka xukunka iyo go’aan-qaadashada.

Intaas waxaa dheer, tababar sahaminaya doorka hoggaamiyeyaasha diinta iyo odayaasha dhaqanka ay ku leeyihiin geeddi-socodka caddaaladda ku-meel-gaarka ah iyo waaya-aragnimada dalalka kale, ayaa lagu qabtay magaalada Roobe. Sidaas darteed, waxay heleen aqoon iyo xirfado u sahlaya inay si firfircoon uga qayb-qaataan geeddi-socodka caddaaladda ku-meel-gaarka ah. Sidoo kale, tababar ujeedadiisu tahay in kor loo qaado doorka dhalinyarada ee nabadda iyo wada-noolaanshaha iyadoo la ixtiraamayo xuquuqda insaanka, ayaa xubno ka kala yimid ururada iyo isbaheysiyada dhalinyarada lagu siiyay magaalada Bahir Dar.

Madashan tababarrada ee Guddiga Xuquuqda Insaanka Itoobiya (EHRC) uu qabtay rubuca 4-aad ee sannad-miisaaniyadeedka 2018, marka laga soo tago xoojinta ixtiraamka xuquuqda insaanka ee bulshada iyo hay’adaha fulinta, waxay abuureen fursad ay tababartayaashu ku helaan aqoon iyo xirfado ay mabaadi’da xuquuqda insaanka ugu dhaqangeliyaan hawl maalmeedkooda.